Ibilaldia Plaiaundin barrena, Bidasoaldeko Lagunen eskutik

Igandean, azaroak 22, 10:30tik 13:00ak bitartean

Txingudi eta hango biodibertsitatea zeharo lehengoratzearen alde!

Gaur egun, Txingudiko badia bere jatorrian Bidasoa ibaiaren delta izan zenaren azken aztarna da. Bere kokapen geografiko-administratibo dela eta, betidanik, azken urteetan are sendoago, bere balio eta ingurune naturalen narriatzea pairatu du. Hirien presioak, eta azpiegiturek, hala nola aireportua, trenbideak, portuak eta errepideak, bizi-azalera mugatu diote nabarmen. Ez dira iraganeko kontuak, gaur egun ere hor baitiraute, eta gainera horiei beste eragin berri batzuk gehitzen ari zaizkio. Pasabideen proiektuak, dragatzeak, trenbide-asmo berriak, aurreikusitako hainbat lehengoratze ekimen ez gauzatzearekin batera, erabat galarazten ari dira ingurune honek bere balio eta dinamika naturalak berreskuratzea. Ez dugu ahaztu behar lehengoratzeko ekimen horiek teorian Txingudi babesten duten babes figuren pean onartuak izan direla, hala nola, Plan Berezia, Natura 2000 Sarea (Kontserbazio Eremu Berezi eta Hegaztien Babes Berezirako Gune) eta Hezeguneen Ramsar Nazioarteko Hitzarmena.

Plaiaundiren bihotzean kokatuta dauden kirol instalazioak dira, gaur egun ere, oraindik han baitaude, lehengoratzeko oztopo garrantzitsuena, oso eragin negatiboa baitute. Padura modura lehengoratu behar den lur azaleraren zati handi bat hartu ez ezik, bertako aktibitateak fauna basatiari eragozpen handiak ere eragiten dizkio. Kirol-instalazio horiek eraistea bi hamarkada baino gehiagotan atzeratu da honezkero, nagusiki Irungo Udalaren axolagabekeriaren ondorioz. Instalazio horiek desagertzeko epeak agortzen ari dira, haien aitzakiekin eta elkarte kontserbazionisten pazientziarekin batera. Gainera, ez dirudi gatazke desagertuko denik, instalazio horien lekualdatzea ez baita inolaz ere hurbil ikusten.

Hala ere, Natura burugogorra da; izan ere, gizakia Lurrean agertu baino lehen dagoeneko lanean ari ziren indarrak hor jarraitzen dute orain ere, beren lana egiten. Horrela, hamaika espezietako milaka hegazki Txingudin agertzen jarraitzen dira, bai migrazio aldietan beharrezko pausagunea dutenak eta bai Txingudi negua igarotzeko edo ugaltzeko erabiltzen dutenak.

Txingudiren babesean inplikaturiko administrazio guztien eginkizuna da beharrezko neurri guztiak martxan jartzea Txingudik bere potentzialitate ekologikoak ahal beste garatzeko, hasi Eusko Jaurlaritzatik eta Gipuzkoako Foru Aldundia eta Irun eta Hondarribiko Udaletaraino. Balio horien garrantziaz kontzientziatuta gauden elkarte eta norbanakoei, ordea, hartutako konpromisoak betetzea etengabe exijitzea dagokigu.

Plaiaundi Txingudiko badiaren erdian dago, baina badira balio handiko beste hainbat alderdi: Higerretik hasita Dunbarrietaraino, Beltzeniako padura, Jaitzubiko ibarra, Bidasoako Irlak eta ibaian gora, Alunda eta Lastaola ibai lurmenak ditugu. Zoritxarrez, ingurune baliotsu horiek bananduta agertzen dira bata bestearekiko, eta beren arteko lotura zaila suertatzen da. Beste aukera batean hurbilduko gara horietara ere.

Plaiaundi bisitatzea hango ibilbideetatik paseatzea baino zerbait gehiago da. Naturzaletasunak bultzatuak, bertan behaketa-ordu asko igarotzen dutenekin lagunduta egiten badugu eta bertako faunak eta florak merezi duten begiruneaz eta patxadaz mugitzen bagara, Plaiaundiko espazioak eta espezieak deskubritu ahal izango ditugu. Eramaten uzten badugu, eguneroko errutina alde batera uzteko aukera izango dugu eta ziurrenik ingurune paregabe honekiko lotura afektibo bat lortuko dugu, babesteko uste sendoa berretsiz.

“Ez da maitatzen ezagutzen ez dena, ez da babesten maitatzen ez dena”

OHARRA: Ibilbidea laua eta erosoa da, eta ez da 2 km-ra iristen, beraz mundu guztiarentzako modukoa da. Eguraldiaren aurreikuspenak kontuan hartu behar dira janzkera egokia aukeratzeko. Prismatikoak izanez gero, eraman itzazu.

Bidasoaldeko Lagunak
Eguzki Bidasoaldea, Ekologistak Martxan, Itsas Enara Ornitologia, SEO/BIrdLife,  Oiasso 2000 Auzo Elkarteen Federazioa eta JM Alquezar, CVC-ko ohorzeko kidea.

Behobia eta Oxinbiribil lotzeko bidegorriaren proiektuaren inguruan

2015-10-25

Ante el proyecto que se viene anunciando desde el ayuntamiento de Irun de la creación de un bidegorri que enlace Behobia con Oxinbiribil, queremos dejar clara nuestra postura.

Azken Portuko erribera (Argazkia: Eguzki)

Indiscutiblemente, somos partidarios de potenciar la movilidad no contaminante (peatonal y ciclista) así como del derecho ciudadano al acercamiento, conocimiento, uso y disfrute del entorno natural y la práctica de actividades de ocio saludables. Pero esto no entra en contradicción con el hecho de oponernos al trazado que se proyecta para este bidegorri por las razones que exponemos a continuación y de la forma más resumida posible:

En uno de sus tramos se pretende que se apoye en el cauce del río, siendo este Zona de Especial Protección perteneciente a la Red Natura 2000 de Txingudi. Recordemos que cualquier actuación en estos espacios protegidos debe estar encaminada a preservar o restaurar los valores por los que fue designada y, evidentemente, urbanizar esta zona va en la dirección opuesta.

El documento de gestión que rige para este espacio protegido determina que esta zona debe ser regenerada para que vuelvan a desarrollarse allí los hábitats propios de la ribera del río.

Es engañoso plantear que la afección negativa sobre el espacio protegido es pequeña y calificarla como “blanda”. Recientemente, el Tribunal Superior de Justicia de Navarra, ha emitido una sentencia que anula la autorización dada por el Gobierno de Navarra a un proyecto en espacio Red Natura 2000. Pese a que los promotores alegaban que tan solo afectaba a un 0,25 % de la ZEC, en la sentencia se explicita: “la afección es a la integridad de la totalidad”.

La Agencia Vasca del Agua, URA, encargada de la protección del medio hídrico en Euskadi, ha manifestado su desacuerdo con el proyecto por la afección al cauce del Bidasoa. En el propio estudio del proyecto de este bidegorri ya se reconoce que puede alterar las corrientes, la morfología de la ribera y que ocupa espacio de la Red Natura 2000.

Pero es que, además, el Plan Territorial Sectorial de Vías Ciclistas de la Diputación Foral de Gipuzkoa, diseña un trazado diferente para este bidegorri que no invade la Zona de Especial Conservación.

Pretender ampararse en que, comparativamente a la pasarela construida en Hendaia el bidegorri supone un impacto mínimo, no es argumento aceptable ya que, en rigor, lo proyectado desde Irun incrementa la afección negativa sobre el estuario por efecto sinérgico o de acumulación.

Queremos que la ciudadanía de Irun conozca esta situación y que el gobierno municipal recapacite y opte por el trazado más respetuoso y amable, acorde a las normativas de protección de nuestro estuario y, al tiempo de evitar conflictos innecesarios, demuestre su comprometida colaboración en la defensa y protección de la integridad de Txingudi.

Bidasoaldeko Lagunak

Eguzki Bidasoaldea, Ekologistak Martxan, Itsas Enara OE, SEO/BirdLife, Federación AA VV Oiasso 2000